Radius Alt Uç (Distal Radius) Kırığı Nedir?

Radius alt uç kırığı (distal radius kırığı), el bileğine en yakın bölgede bulunan radius kemiğinin kırılmasıdır. El bileği kırıkları arasında en sık görülen kırık tipidir ve hem gençlerde yüksek enerjili travmalar hem de ileri yaş bireylerde osteoporoz nedeniyle basit düşmeler sonucunda ortaya çıkabilir.

Sık Sorulan Sorular:

Özellikle el üzerine düşme sonrasında gelişen distal radius kırıkları, el bileğinde ağrı, şekil bozukluğu ve hareket kısıtlılığına neden olur. Uygun tedavi uygulanmadığında el bileği fonksiyonlarında kalıcı bozulma, kavrama gücünde azalma ve erken kireçlenme gelişebilir.

Distal Radius Kırıkları Neden Olur?

En sık neden el üzerine düşmedir. Bunun yanında çeşitli travmalar da kırığa yol açabilir.

En sık görülen nedenler

Açık el üzerine düşme
Trafik kazaları
Spor yaralanmaları
Bisiklet ve motosiklet kazaları
Kayma ve düşmeler
İş kazaları
Osteoporoz
Yüksekten düşme

Distal Radius Kırığının Belirtileri Nelerdir?

Belirtiler kırığın tipine göre değişebilir.

En sık görülen belirtiler

El bileğinde ani ağrı
Şişlik
Morarma
El bileğinde şekil bozukluğu
Eli hareket ettirememe
Kavrama gücünde azalma
Dokunmakla hassasiyet
Parmaklarda uyuşma (median sinir etkilenmişse)

İleri vakalarda çatal deformitesi (dinner fork deformity) olarak bilinen görünüm oluşabilir.

Kimlerde Daha Sık Görülür?

Risk altında bulunan kişiler:

İleri yaş bireyler
Osteoporoz hastaları
Kayak ve snowboard sporcuları
Bisiklet kullanıcıları
Temas sporları yapan kişiler
Çocuklar ve genç erişkinler

Distal Radius Kırığı Nasıl Teşhis Edilir?

Tanı fizik muayene ve görüntüleme yöntemleri ile konulur.

Fizik Muayene

Muayenede;

El bileği deformitesi değerlendirilir.
Hassasiyet kontrol edilir.
Parmak hareketleri incelenir.
Damar ve sinir muayenesi yapılır.

Direkt Röntgen

Kırığın tipi, yer değiştirme miktarı ve eklem yüzeyine uzanımı değerlendirilir.

Bilgisayarlı Tomografi (BT)

Parçalı veya eklem içine uzanan kırıklarda ayrıntılı değerlendirme sağlar.

Manyetik Rezonans (MR)

Bağ yaralanmaları ve yumuşak doku hasarlarını değerlendirmek amacıyla gerekli durumlarda kullanılabilir.

Distal Radius Kırığı Nasıl Tedavi Edilir?

Tedavi; kırığın tipi, hastanın yaşı ve aktivite düzeyine göre planlanır.

Cerrahi Dışı Tedavi

Yer değiştirmemiş kırıklarda şu yöntemler uygulanabilir:

Alçı
Atel
Ağrı kontrolü
Soğuk uygulama
Düzenli röntgen kontrolleri
Fizik tedavi

Cerrahi Tedavi

Aşağıdaki durumlarda ameliyat önerilebilir:

Yer değiştirmiş kırıklar
Parçalı kırıklar
Eklem içine uzanan kırıklar
Açık kırıklar
Kaynamama riski bulunan kırıklar
Cerrahi dışı tedavi ile düzelmeyen kırıklar

Cerrahi tedavide en sık volar kilitli plak (volar locking plate) ve vidalar kullanılmaktadır.

Ameliyat Nasıl Yapılır?

Ameliyat genel veya bölgesel anestezi altında gerçekleştirilir.

Kırık anatomik olarak düzeltilir ve el bileğinin avuç içi tarafına yerleştirilen anatomik kilitli plak ile tespit edilir. Böylece eklem yüzeyi korunur ve erken hareket başlanabilir.

Ameliyat Sonrası İyileşme Süreci

İlk günlerde el yüksekte tutulur.
Parmak hareketlerine erken başlanır.
Düzenli röntgen kontrolleri yapılır.
Fizik tedavi uygulanır.
Kemik kaynaması çoğu hastada 6-8 hafta içerisinde gerçekleşir.
El bileği hareket açıklığı zamanla normale döner.

Tedavi Edilmezse Ne Olur?

Tedavi edilmeyen distal radius kırıkları şu sorunlara neden olabilir:

Yanlış kaynama
El bileğinde şekil bozukluğu
Hareket kısıtlılığı
Kavrama gücünde azalma
Kronik ağrı
Median sinir basısı
Erken el bileği kireçlenmesi

Distal Radius Kırıkları Önlenebilir mi?

Risk azaltılabilir.

Osteoporoz tedavisinin düzenli yapılması
Koruyucu spor ekipmanları kullanılması
Düşmeleri önleyici tedbirler alınması
Kas kuvvetini artıran egzersizler
Dengeli yaşam tarzı

Sık Sorulan Sorular

Distal radius kırıkları ameliyatsız iyileşebilir mi?

Evet. Yer değiştirmemiş kırıkların önemli bir kısmı alçı ile tedavi edilebilir.

Her distal radius kırığında plak gerekir mi?

Hayır. Cerrahi kararı kırığın tipi ve yer değiştirme miktarına göre verilir.

Plak ömür boyu kalır mı?

Çoğu hastada çıkarılması gerekmez. Şikâyet oluşturursa doktor tarafından değerlendirilebilir.

El bileği eski gücüne kavuşur mu?

Uygun tedavi ve rehabilitasyon ile hastaların büyük çoğunluğu normal fonksiyonlarına dönebilmektedir.

Fizik tedavi gerekli midir?

Evet. El bileği hareket açıklığını ve kavrama gücünü artırmak için fizik tedavi önemlidir.

Kemik ne kadar sürede kaynar?

Genellikle 6-8 hafta içerisinde kaynama gerçekleşir.

Hangi doktora başvurmalıyım?

Distal radius kırıklarının tanı ve tedavisi için Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanına başvurmanız önerilir.

Sonuç

Distal radius kırıkları, el bileğinin en sık görülen kırıkları arasında yer almakta olup doğru tedavi edilmediğinde günlük yaşamı önemli ölçüde etkileyebilir. Erken tanı, uygun cerrahi veya cerrahi dışı tedavi ve düzenli rehabilitasyon sayesinde hastaların büyük çoğunluğu el bileği fonksiyonlarını yeniden kazanabilmektedir. Özellikle eklem yüzeyini ilgilendiren kırıklarda anatomik dizilimin korunması uzun dönem başarı açısından büyük önem taşır.