Ganglion Kisti Nedir?

Ganglion kisti, el ve el bileğinde en sık görülen iyi huylu yumuşak doku kitlelerinden biridir. Eklem kapsülü veya tendon kılıfından kaynaklanan bu kistler, içerisinde jel kıvamında şeffaf bir sıvı bulundurur. Kanser değildir ve vücudun başka bölgelerine yayılmaz. Ancak bulunduğu bölgeye göre ağrıya, hareket kısıtlılığına ve estetik kaygılara neden olabilir.

İçindekiler:

Ganglion kistleri en sık el bileğinin sırt kısmında görülse de avuç içi tarafında, parmaklarda ve ayak bileğinde de gelişebilir. Bazı hastalarda uzun süre belirti vermeden kalabilirken, bazı kişilerde zamanla büyüyerek günlük yaşamı olumsuz etkileyebilir.

Ganglion Kisti Neden Oluşur?

Ganglion kistinin kesin nedeni tam olarak bilinmemektedir. Ancak eklem kapsülü veya tendon kılıfındaki zayıflık sonucunda eklem sıvısının dışarı doğru çıkıntı oluşturmasıyla meydana geldiği düşünülmektedir.

Ganglion kisti oluşumunu kolaylaştıran faktörler

Tekrarlayan el ve el bileği hareketleri
El bileği travmaları
Spor yaralanmaları
Yoğun bilgisayar kullanımı
Eklem aşınmaları
Tendon kılıfı hastalıkları
Romatizmal hastalıklar
El bileğinin sürekli zorlanması

Ganglion Kistinin Belirtileri Nelerdir?

Ganglion kistleri bazen yalnızca şişlik şeklinde fark edilirken, bazı hastalarda ağrı ve fonksiyon kaybına neden olabilir.

En sık görülen belirtiler

El bileğinde yuvarlak şişlik
Hareket sırasında ağrı
El bileğinde baskı hissi
Kavrama gücünde azalma
Hareket kısıtlılığı
Sinir baskısına bağlı uyuşma
Estetik rahatsızlık
Şişliğin zaman zaman büyüyüp küçülmesi

Kistin büyüklüğü gün içerisinde değişebilir. Özellikle yoğun kullanım sonrasında daha belirgin hale gelebilir.

Ganglion Kisti Kimlerde Daha Sık Görülür?

Ganglion kistleri her yaşta görülebilse de özellikle 20-40 yaş arasındaki bireylerde daha sık rastlanır.

Risk grubunda bulunan kişiler:

Kadınlar
Bilgisayar kullanıcıları
Ofis çalışanları
Sporcular
Tenisçiler
Jimnastik sporcuları
El işi yapan kişiler
Kuaförler
Müzisyenler
Sürekli el bileğini kullanan meslek grupları

Ganglion Kisti Nasıl Teşhis Edilir?

Tanı çoğu zaman ortopedi veya el cerrahisi uzmanının yapacağı fizik muayene ile konulur.

Muayene sırasında;

Kistin yeri değerlendirilir.
Hareketliliği kontrol edilir.
Ağrı durumu incelenir.
Sinir ve damar basısı araştırılır.

Gerekli görüldüğünde aşağıdaki görüntüleme yöntemlerinden yararlanılabilir:

Ultrasonografi

Kistin sıvı içerikli olup olmadığını değerlendirmek için kullanılır.

Manyetik Rezonans (MR)

Kistin çevre dokularla ilişkisini ve boyutunu ayrıntılı olarak gösterir.

Direkt Röntgen

Kemik kaynaklı hastalıkların ayırt edilmesinde yardımcı olabilir.

Ganglion Kisti Tedavisi

Her ganglion kisti tedavi gerektirmez. Ağrıya neden olmayan küçük kistler düzenli takip edilebilir.

Gözlem

Belirti vermeyen küçük kistler belirli aralıklarla kontrol edilir.

El Bileğinin Dinlendirilmesi

Yoğun kullanımın azaltılması şikâyetlerin hafiflemesine yardımcı olabilir.

Atel Kullanımı

El bileğini destekleyen ateller hareket sırasında ağrının azalmasını sağlayabilir.

İlaç Tedavisi

Ağrı ve iltihabi belirtilerin kontrolü için doktor önerisiyle ilaç kullanılabilir.

Kist Aspirasyonu

İnce bir iğne yardımıyla kist içerisindeki sıvı boşaltılabilir. Ancak yalnızca sıvının boşaltılması kistin tekrar oluşmasını tamamen engellemez.

Cerrahi Tedavi

Aşağıdaki durumlarda cerrahi tedavi önerilebilir:

Şiddetli ağrı
Sürekli büyüyen kist
Sinir basısı
Hareket kısıtlılığı
Tekrarlayan kistler
Estetik kaygılar

Cerrahi sırasında yalnızca kist değil, kistin kaynaklandığı sap kısmı da çıkarılır. Böylece tekrarlama riski azaltılır.

Ganglion Kisti Ameliyatı Nasıl Yapılır?

Ganglion kisti ameliyatı genellikle 20-40 dakika sürer.

Çoğu hasta lokal veya bölgesel anestezi ile ameliyat edilir.

Cerrahi sonrasında hasta aynı gün taburcu olabilir.

Ameliyat Sonrası İyileşme Süreci

İlk günlerde hafif ağrı görülebilir.
El bileği kısa süre dinlendirilir.
Parmak hareketlerine erken başlanır.
Dikişler yaklaşık 10-14 gün içerisinde alınır.
Masa başı çalışanlar 1-2 hafta içerisinde işine dönebilir.
Tam iyileşme genellikle 4-6 hafta sürmektedir.

Ganglion Kisti Tedavi Edilmezse Ne Olur?

Her ganglion kisti büyümez. Ancak bazı hastalarda;

Ağrı artabilir.
El bileği hareketleri kısıtlanabilir.
Sinir sıkışması gelişebilir.
Kavrama gücü azalabilir.
Günlük yaşam aktiviteleri zorlaşabilir.

Ganglion Kistinden Korunma Yolları

Tam olarak önlemek mümkün olmasa da risk azaltılabilir.

El bileğini zorlayan hareketlerden kaçının.
Ergonomik çalışma ortamı oluşturun.
Düzenli mola verin.
El ve bilek kaslarını güçlendiren egzersizler yapın.
Spor sırasında koruyucu ekipman kullanın.
El bileği yaralanmalarını ihmal etmeyin.

Sık Sorulan Sorular

Ganglion kisti kanser midir?

Hayır. Ganglion kistleri iyi huylu oluşumlardır ve kansere dönüşmez.

Ganglion kisti kendiliğinden geçer mi?

Bazı küçük kistler zamanla küçülebilir veya kaybolabilir. Ancak her kist kendiliğinden düzelmez.

Ganglion kisti patlatılır mı?

Hayır. Evde patlatmaya çalışmak enfeksiyon ve doku hasarına yol açabilir.

Ganglion kisti tekrarlar mı?

Cerrahi sonrası tekrarlama ihtimali düşüktür. Ancak tamamen ortadan kalktığı garanti edilemez.

Ganglion kisti ağrı yapar mı?

Evet. Özellikle sinirlere baskı yaptığında veya hareket sırasında ağrıya neden olabilir.

Ameliyat gerekli midir?

Belirti vermeyen küçük kistlerde ameliyat şart değildir. Ancak ağrı, büyüme veya hareket kısıtlılığı varsa cerrahi tedavi düşünülebilir.

Ganglion kisti hangi doktora gidilir?

Ganglion kistlerinin tanı ve tedavisi için Ortopedi ve Travmatoloji veya El Cerrahisi uzmanına başvurulmalıdır.

Sonuç

Ganglion kistleri, el ve el bileğinde sık görülen iyi huylu yumuşak doku kitleleridir. Her zaman tedavi gerektirmese de ağrı, hareket kısıtlılığı veya sinir basısı gibi şikâyetlere neden olduğunda uzman değerlendirmesi önemlidir. Erken tanı ve uygun tedavi ile hastaların büyük çoğunluğu günlük yaşamına kısa sürede dönebilir.